Jes voor jou!

Op het moment dat ik weer een deelopdracht heb ingeleverd, voel ik enige ontspanning ontstaan en besluit ik langs een van mijn Verwaarloosde Vriendinnen te fietsen. Gelukkig is ze thuis, en even later zitten we in haar tuin aan een kop thee. Als ze naar mijn studie vraagt, vertel ik blij wat ik net heb afgerond en wat er nu op mijn lijstje staat. Wanneer alles af moet zijn, vraagt ze, in verband met de diplomering. Ik noem de datum, nonchalant. Even is het stil. Dan spreekt ze de gedenkwaardige woorden: 'Dat is over zes weken.' Vrienden zijn goud waard.

Eenmaal thuis maak ik een ijzeren planning en besef dat het – met hard werken – een goede kans van slagen heeft. De dag erna vertelt mijn geweldige hulp in de huishouding dat ze minstens zes weken niet kan werken wegens een operatie. Oei, net nú.

Vervolgens begint in het weekend de kat vreemd te doen. Hij ligt stilletjes en reageert niet op zijn naam. Eten doet hij totaal niet, ademen nog wel. Maandagochtend pak ik hem op, stop hem in een reismand en rijd naar de dierenarts. Hij mauwt niet eens. Nadat de arts hem heeft onderzocht en hem vier injecties heeft gegeven, keer ik met medicijnen weer naar huis.

Ietsjes later dan gepland ga ik hard aan het werk aan m’n prachtige slotakkoord: een essay waarin ik mijn theologische visie op een onderwerp naar keuze verwoord. Om de twee uur voeder ik de kat. Vloeibaar voedsel maken, spuitje in z’n bekje, hopen dat ‘ie slikt, spuitje weer vullen, kat vasthouden, weer leegspuiten, kat schoonmaken, vloer dweilen: het kost me zo een half uur. De eerste 24 uur gaat dat goed, daarna kotst hij vrij snel weer uit wat hij heeft doorgeslikt. Voor de tweede keer binnen drie dagen zit ik met het beestje bij de dierenarts. Maandag kon ik nog twitteren 'm'n hele preekvergoeding van gisteren aan de dierenarts afgedragen', woensdag redde ik het niet meer met een preekvergoeding. Sterker nog: ik hoefde pas de volgende dag te betalen, want dan moest hij opnieuw komen. Het beestje is ineens wel héél ziek, uitgedroogd, zijn slijmvliezen worden zichtbaar geel: de lever lijkt gestopt met werken. Na drie kwartier onderzoek en behandeling waren kat en ik het behoorlijk zat. Mijn armen deden pijn van het typewerk en van de kat vasthouden, mijn benen pijn van het staan. Maar de emotie was eigenlijk vooral wat me nekte: ik wilde het liefst een potje huilen toen ik thuiskwam. 'Het is maar een kat', gaat gewoon niet op na twaalf jaar huisgenoot te zijn. Hij is op sterven na dood. En ik heel erg moe.

Elke avond probeer ik wat uurtjes in te halen. Ik stuur de opzet van het essay aan mijn begeleider, bereid de kring voor en begin voorzichtig aan het tweede hoofdstuk van mijn volgende boek. Het loopt allemaal weer heel anders dan gepland. De keukenvloer is echter nog nooit zo vaak gedweild. Misschien moet ik mijn beroepsomschrijving aanpassen.

Nog hoger stond echter een mooie schrijfklus, waaraan ik bezig ben: een Bijbels dagboek. Het is heerlijk om in de ochtend achter elkaar door geconcentreerd te kunnen werken: mijn laptop en ik, Bijbels in diverse vertalingen naast het toetsenbord en nadenken over het verwoorden van een boodschap in een bepaald gedeelte. Het ziet ernaar uit dat ik dit keurig voor de inleverdatum afrond, dus ineens kreeg ik een middag vrij van mezelf. Heerlijk met een roman op de bank, met een pot thee binnen handbereik.

Ik dacht aan de mail waar ik vorige keer over blogde, waarin iemand vroeg om nieuwe vormen van vrijetijdsbesteding. Een van de ideetjes die langskwamen was: 'Ga andere dingen koken, bijvoorbeeld vegetarisch als je dat normaliter niet doet, probeer nieuwe dingen uit.' Hoewel het niet specifiek aan mij geschreven werd, sprak het me aan. Sommige taken moet je elke dag uitvoeren en die kunnen dan weliswaar rustgevend, maar ook wel eens vervelend worden. Ik pakte de tip op en zo aten we in een week tijd drie keer iets nieuws, gewoon uit een vegetarisch kookboekje uit de kast:

• prei met zongedroogde tomaat, pesto en mon chou, uit de wok en geserveerd met volkorenmacaroni;
• risotto met champignons, geraspte kaas en peterselie, geserveerd met een salade;
• hartige taart met broccoli, courgette, kaas, pijnboompitten en een dakje van ei, pesto en slankroom, geserveerd met salade.

Kost het meer tijd? Nauwelijks: boodschappen doen moet ik toch, en even plannen van de recepten zorgt dat je voor een paar dagen vooruit kunt halen. Dat deed ik met 'gewone boodschappen' ook al, want ik wil niet voor elk wissewasje naar de supermarkt. Als ik naar buiten wil, trek ik liever m'n wandelschoenen aan om een rondje langs de polder te lopen.

Het was heerlijk. Van man en kinderen eigenlijk alleen maar positieve reacties (dat is ook altijd leuk, dat geef ik toe) en ik genoot weer van het klaarmaken. Voor mij is ook dat het leven in balans: werken met hoofd afwisselen met werken met handen, binnen zitten afwisselen met even naar buiten gaan, vlees eten afwisselen met vegetarisch eten.

Waarom dan juist vegetarisch eten? Ik ben al langer bezig met de gedachte hoe wij met Gods schepping omgaan. De mens kreeg de opdracht te heersen over de schepping - maar in een dienend, zorgend leiderschap, zoals God met ons omgaat. Dat betekent dus niet de schepping uitbuiten. Als je je verdiept in waar ons vlees vandaan komt, kan ik er niet omheen dat dat wel is wat er gebeurt: kuikens worden opgefokt om grote borsten te krijgen, zodat de consument veel kipfilet krijgt (want we willen geen botjes kluiven, dat lijkt te veel op een dier). Sommige kippen groeien zichzelf dood als 'plofkippen'. Zomaar even een voorbeeld. Af en toe vegetarisch zorgt dat ik minder bijdraag aan de vleesconsumptie, en dat mijn huishoudbudget ruimte heeft om op andere dagen scharrelvlees te eten. Deeltijdvegetariër dus, ik zie het wel zitten!

Ik weet eigenlijk niet meer hoe dat moet: lamballen. Ja, wel voor een minuut of tien: even een rondje Twitter, Facebook, mail, een kop koffie en dan weer aan de slag. Maar vanochtend gaat het anders. Na die minuut of tien heb ik namelijk nog tijd over. In plaats van snel-snel douchen, doe ik dat vandaag uitgebreid. Met scrubben. Met daarna insmeren met crème. Met lang-zaam aankleden.

Af en toe spreek ik over het thema 'druk, druk, druk'. Ik herinner me nog de eerste keer op een vrouwenochtend. Vooraf had ik de organisatie wat informatie over mezelf gegeven, zodat ze me konden aankondigen. De dame die me introduceerde noemde echt álles op wat ik deed… en toen – verbeeldde ik het me of was er echt een klein glimlachje bij de spreekster? – 'en ze spreekt over het thema druk, druk, druk'. Wat ze natuurlijk allemaal al lang wisten, daar waren ze immers voor gekomen. Maar toch… hilariteit in de zaal. En ineens besefte ik: het is wel vréémd, ja. Direct erna mocht ik 'op', dus kon ik het meteen toelichten. Ja, ik heb het druk. Er zijn ook zoveel leuke dingen om te doen.

Laatst vroeg iemand via een mailgroep om ideeën voor 'heel nieuwe vormen van vrijetijdsbesteding'. Sommigen kwamen met een of enkele suggesties. Ik niet. Ik kon zo, zonder nadenken, een hele lijst dingen voor haar intypen waar ze uit kon kiezen (en ikzelf ook…). Nu spreek en schrijf ik over druk zijn en rust vinden, over omgaan met je tijd, over leven in balans, over bewust leven en keuzes maken. Over je leven aan God toevertrouwen. Goddelijke humor! Want ja, wat ik doorgeef, dat heb ik allemaal zelf door ervaring geleerd, dus ik weet waarover ik het heb. Ervaringsdeskundig. Maar denk niet dat ik al volleerd ben: God hasn't finished with me yet. Doordat ik tijdens het leerproces al mag doorgeven aan anderen, word ik elke keer zelf met m’n neus op de feiten gedrukt: rust is bij God te vinden.

Steeds opnieuw stap ik in oude valkuilen van te hard werken, te veel tegelijk willen doen. Ik weet dat ik van verveling en gebrek aan uitdaging ook heel ongelukkig word, dus logisch is het wel. Maar soms nee zeggen, mág. En soms niksen, mág. Lastig! Vroeger las ik op zondag wel eens een boek, nu lees/studeer/schrijf ik de hele week, dus ter ontspanning zoek ik wat anders. Ik ga op m'n lange lijstje kijken dat ik aan die vrouw mailde, welke nieuwe dingen ik nog kan gaan doen. Ter ontspanning.

En wat heb ik nu gedaan? Even een opzet gemaakt voor deze blog, in het uurtje dat ik vroeg op de morgen overhad. Niet echt 'lamballen', wel ontspannen! Dan ga ik nu de autoruiten krabben en genieten van de prachtige ochtend langs de A12.

Ik weet eigenlijk niet meer hoe dat moet: lamballen. Ja, wel voor een minuut of tien: even een rondje Twitter, Facebook, mail, een kop koffie en dan weer aan de slag. Maar vanochtend gaat het anders. Na die minuut of tien heb ik namelijk nog tijd over. In plaats van snel-snel douchen, doe ik dat vandaag uitgebreid. Met scrubben. Met daarna insmeren met crème. Met lang-zaam aankleden.

Af en toe spreek ik over het thema 'druk, druk, druk'. Ik herinner me nog de eerste keer op een vrouwenochtend. Vooraf had ik de organisatie wat informatie over mezelf gegeven, zodat ze me konden aankondigen. De dame die me introduceerde noemde echt álles op wat ik deed… en toen – verbeeldde ik het me of was er echt een klein glimlachje bij de spreekster? – 'en ze spreekt over het thema druk, druk, druk'. Wat ze natuurlijk allemaal al lang wisten, daar waren ze immers voor gekomen. Maar toch… hilariteit in de zaal. En ineens besefte ik: het is wel vréémd, ja. Direct erna mocht ik 'op', dus kon ik het meteen toelichten. Ja, ik heb het druk. Er zijn ook zoveel leuke dingen om te doen.

Laatst vroeg iemand via een mailgroep om ideeën voor 'heel nieuwe vormen van vrijetijdsbesteding'. Sommigen kwamen met een of enkele suggesties. Ik niet. Ik kon zo, zonder nadenken, een hele lijst dingen voor haar intypen waar ze uit kon kiezen (en ikzelf ook…). Nu spreek en schrijf ik over druk zijn en rust vinden, over omgaan met je tijd, over leven in balans, over bewust leven en keuzes maken. Over je leven aan God toevertrouwen. Goddelijke humor! Want ja, wat ik doorgeef, dat heb ik allemaal zelf door ervaring geleerd, dus ik weet waarover ik het heb. Ervaringsdeskundig. Maar denk niet dat ik al volleerd ben: God hasn't finished with me yet. Doordat ik tijdens het leerproces al mag doorgeven aan anderen, word ik elke keer zelf met m’n neus op de feiten gedrukt: rust is bij God te vinden.

Steeds opnieuw stap ik in oude valkuilen van te hard werken, te veel tegelijk willen doen. Ik weet dat ik van verveling en gebrek aan uitdaging ook heel ongelukkig word, dus logisch is het wel. Maar soms nee zeggen, mág. En soms niksen, mág. Lastig! Vroeger las ik op zondag wel eens een boek, nu lees/studeer/schrijf ik de hele week, dus ter ontspanning zoek ik wat anders. Ik ga op m'n lange lijstje kijken dat ik aan die vrouw mailde, welke nieuwe dingen ik nog kan gaan doen. Ter ontspanning.

En wat heb ik nu gedaan? Even een opzet gemaakt voor deze blog, in het uurtje dat ik vroeg op de morgen overhad. Niet echt 'lamballen', wel ontspannen! Dan ga ik nu de autoruiten krabben en genieten van de prachtige ochtend langs de A12.

O ja, Facebook had ik ook op 'minimaal' gezet. Dat lukte niet 100%, omdat veel communicatie binnen onze gemeente via dat medium loopt, en er net in die week een vrouwendag op het programma stond waarvoor ik was gevraagd een workshop te verzorgen. Eerlijk gezegd was ik na afloop ook wel benieuwd of er nog reacties waren, maar daarna heb ik dat weer gelaten voor wat het was.

Waarom? De directe aanleiding was een stukje uit een gebedenboekje, ik heb de tweede druk en die stamt uit 1944 (!). Een zinnetje dat me triggerde: "Neem bij ons weg alle verstrooidheid in het hart en in de gedachten." Toen bestond er nog geen internet of social media, maar toch dat gebed. Daardoor dacht ik na: hoe zou ik me nog meer kunnen focussen op wat werkelijk van belang is? Zijn er dingen die voor mij de gedachten aan God in de weg staan? Daarnaast dacht ik al een poosje na over een vorm van vasten, die ik zou kunnen beoefenen. De combinatie van die twee, maakte dat ik besloot 'minstens een week' de social media te weren.

Na die eerste 24 uur werd het alleen maar makkelijker. Ik miste wel het contact met m'n 'tweeps', voelde me soms even een beetje eenzaam, vooral tijdens lange, stille werkdagen. In het weekend zag ik voldoende mensen om de hele week mee voort te kunnen, dacht ik, maar overdag heb ik ook wel eens behoefte aan intermenselijk contact. Daartegenover viel het me op dat ik heel veel werk heb verzet, de afgelopen week. En 'toevallig' had dat werk verband met spitten in de Bijbel, dus zijn m’n gedachten ook in die zin goed gefocust geweest.

Dus, stop ik nu met twitteren? Nee, want het brengt me ook veel. Ook hier geldt: het is niet per se zwart of wit, het gaat er maar om hoe je ermee omgaat. Balans, dus. En dan is af en toe een test om te zien of je nog zonder kan, heel gezond!

* De eerste die dit woord gebruikte was bij mijn weten Esther de Hek (lees hier haar artikel in NRC Next).

O ja, Facebook had ik ook op 'minimaal' gezet. Dat lukte niet 100%, omdat veel communicatie binnen onze gemeente via dat medium loopt, en er net in die week een vrouwendag op het programma stond waarvoor ik was gevraagd een workshop te verzorgen. Eerlijk gezegd was ik na afloop ook wel benieuwd of er nog reacties waren, maar daarna heb ik dat weer gelaten voor wat het was.

Waarom? De directe aanleiding was een stukje uit een gebedenboekje, ik heb de tweede druk en die stamt uit 1944 (!). Een zinnetje dat me triggerde: "Neem bij ons weg alle verstrooidheid in het hart en in de gedachten." Toen bestond er nog geen internet of social media, maar toch dat gebed. Daardoor dacht ik na: hoe zou ik me nog meer kunnen focussen op wat werkelijk van belang is? Zijn er dingen die voor mij de gedachten aan God in de weg staan? Daarnaast dacht ik al een poosje na over een vorm van vasten, die ik zou kunnen beoefenen. De combinatie van die twee, maakte dat ik besloot 'minstens een week' de social media te weren.

Na die eerste 24 uur werd het alleen maar makkelijker. Ik miste wel het contact met m'n 'tweeps', voelde me soms even een beetje eenzaam, vooral tijdens lange, stille werkdagen. In het weekend zag ik voldoende mensen om de hele week mee voort te kunnen, dacht ik, maar overdag heb ik ook wel eens behoefte aan intermenselijk contact. Daartegenover viel het me op dat ik heel veel werk heb verzet, de afgelopen week. En 'toevallig' had dat werk verband met spitten in de Bijbel, dus zijn m’n gedachten ook in die zin goed gefocust geweest.

Dus, stop ik nu met twitteren? Nee, want het brengt me ook veel. Ook hier geldt: het is niet per se zwart of wit, het gaat er maar om hoe je ermee omgaat. Balans, dus. En dan is af en toe een test om te zien of je nog zonder kan, heel gezond!

* De eerste die dit woord gebruikte was bij mijn weten Esther de Hek (lees hier haar artikel in NRC Next).

Begin december, zo vlak voor Sinterklaas, had ik het wel even druk. Druk met werk en studie, een ziek kind, de gemeenteplant in onze wijk hield me bezig, en daardoor was ik een beetje laat met het kopen van kadootjes voor het gezin en met het starten aan m’n surprise en gedicht. Maar echte feestdagenstress kun je dat niet noemen.

Twee weken voor kerst had ik een topweek: diverse toespraken en presentaties, én een tentamen. Pas een week voor de kerst zijn we eens gaan praten over de vraag: 'Wat doen we met de feestdagen?' Ook al niet zoals het hoort, de ervaring leert dat 'men' daar al maanden van te voren mee bezig is. Op een zaterdagmorgen, met een kop koffie, bespraken manlief de plannen en mogelijkheden. Tweede Kerstdag staat er al een afspraak: aan het eind van de middag verzamelt mijn schoonfamilie zich en houden we met elkaar maaltijd. Vorig jaar (of het jaar daarvoor?) had ik vlees gebraden voor zo’n 30 mensen, dit jaar heb ik me aangemeld om het dessert te verzorgen. Een dessert hoeft niet per se zelfgemaakt te zijn: er werd gevraagd om pudding en ijs. Dus dat zet ik gewoon op m'n boodschappenlijstje, en klaar. Misschien nog wat drinken of nagekomen gerechten mee, maar zo moeilijk kan dat niet zijn. Eerste Kerstdag dan. Eerst naar de kerk. Onze kinderen deden nog wel eens mee met een toneelstuk of iets dergelijks, maar dat is meer voor de basisschoolleeftijd. Ook dat gaat dus onze agenda voorbij; geen extra ingelaste oefenmomenten die je pas een uur van te voren doorkrijgt, geen verkleedkleren, niets van dat al. De kerst dat we met het diner-voor-minder-bedeelden meehielpen was voor ons een markeringspunt: we hadden die kerst mijn ouders geen bezoek kunnen brengen. Leek ons geen optie, dit jaar. Steeds meer vrienden om ons heen verliezen hun ouders aan de dood; zolang we ze hebben, willen we hen zien met kerst.

Ik nodigde hen uit voor een diner op 1e kerstdag. Ik keek al in de Allerhande (want dat hoort er dan ook bij) wat ik eventueel kon gaan maken. Maar ze reageerden met: dit jaar blijven we liever rustig thuis. "Echt?!" Ja, echt. Oké. Een koffiebezoekje dan.

Hoe moeilijk kun je het maken? Onze feestdagen zijn goed gevuld en beloven gezellig te worden. Op een eenvoudige manier, met de aandacht voor elkaar als familie en voor het feest dat we vieren.

Oudejaarsavond vult zich met een te organiseren viering (lees: gebed, lied, getuigenissen, niet al te ingewikkeld dus) met onze gemeenteplant, met aansluitend lekkere hapjes –ieder neemt iets mee-, vuurwerk voor wie wil, spelletjes voor de kinderen. Nog steeds geen stress.

Oké, ik moet toegeven: vroeger deden we het anders. Dan reden we op nieuwjaarsdag én naar de kerk, én naar twee families (beiden in andere dorpen). ’s Avonds kon je geen nieuwjaarswens meer uitbrengen. Dat hebben we afgeschaft. Vorige nieuwjaarsdag de ene familie, deze nieuwjaarsdag de andere aan de beurt. Klaar. Voortschrijdend inzicht.

Het begrip en gevoel 'stress' ken ik wel hoor, daar gaat het niet om… Maar echt: geen feestdagenstress voor mij. Misschien doe ik het toch niet fout, zijn alle anderen gewoon een beetje gek…

Gezegende feestdagen!